Facebook chat
Ý Nghĩa Của Trầu Têm Cánh Phượng Trong Mâm Cúng

Ý Nghĩa Của Trầu Têm Cánh Phượng Trong Mâm Cúng

Đăng ngày : 21-12-2018 02:12:19

Cầu nối tốt đẹp giữa người với người, chỗ dựng tâm linh bền vững người với thần linh thông qua các vật lễ cúng, trong đó miếng trầu têm cánh phượng thể hiện rõ điều đó. Dịch Vụ Đồ Cúng Việt - Giá trị Tâm linh Việt.

 

TRẦU TÊM CÁNH PHƯỢNG

 

    Trong mâm lễ cúng tổ tiên của người Việt không thể thiếu những miếng trầu têm cánh phượng và những quả cau nhỏ nhắn.

    Miếng trầu gợi về những sự tích, những câu chuyện cổ, được lưu truyền rộng rãi trong nhân dân, mang đậm bản sắc dân tộc. Truyện “Trầu cau”, qua truyền miệng thêm bớt của nhiều thế hệ, những tình tiết nguyên thủy đã được khoác cái áo của lễ giáo cho phù hợp với đạo Khổng - Mạnh. Đến nay, chủ đề của “Trầu cau” lại trở thành câu chuyện luân lý, đạo đức, khuyên con người xích lại gần nhau hơn, vị tha hơn để sống chan hòa, nhân ái.

   Câu chuyện trầu cau khép lại bằng tục ăn trầu - một phong tục truyền thống của nhân dân ta để tô đậm tình cảm sắt son, thủy chung đẹp đẽ. Miếng trầu bao giờ “cũng là đầu câu chuyện” để bắt mối lương duyên và những khi có lễ nhỏ, lễ lớn, cưới xin, hội hè, ma chay... đều không thể thiếu miếng trầu. Vì thế mà truyện “Trầu cau” đã bất chấp thời gian mà sống mãi với nhân gian.

   Trầu cánh phượng còn được gọi là trầu cô Tấm, gắn liền với những liền chị quan họ duyên dáng trong hội Lim. Có ý kiến cho rằng truyện Tấm Cám có nguồn gốc từ vùng đất Kinh Bắc. Vì thế, cô Tấm có dáng dấp của chị Hai quan họ: hiếu thảo, duyên dáng, tình tứ và khéo léo.

   Đối với nguời Việt Nam, trầu cau là biểu tượng cho tình cảm, ngày rằm, mùng một, hoặc ngày lễ Tết không thể thiếu miếng trầu, quả cau trên bàn thờ tổ tiên, thể hiện lòng thành kính của thế hệ sau với các thế hệ truớc. Khách đến nhà đều được mời trầu, miếng trầu làm cho con người gần với nhau hơn, nhân lên niềm vui. Miếng trầu cũng làm nguời ta ấm lên trong cái thời tiết se se lạnh. Trong tiềm thức và phong tục của người Việt, miếng trầu còn có vai trò rất quan trọng, đặc biệt trong việc kết thành hạnh phúc lứa đôi.

   Trong hôn nhân, trầu cau có một vai trò quan trọng. Tuy chỉ "Ba đồng một mớ trầu cay" nhưng "Miếng trầu nên dâu nhà người". Trong lễ cưới, hỏi và mâm cỗ cúng tơ hồng - vị thần của hôn nhân, bao giờ cũng phải có buồng cau và tệp lá trầu. Người ta xem buồng cau có đẹp không, cuống lá trầu có tươi không mà ước đoán được rằng đôi lứa ấy có đẹp duyên không. Theo tục lệ, nhà ai có con gái gả chồng, sau khi ăn hỏi xong cũng đem trầu cau biếu hàng xóm và bà con nội ngoại. Vì miếng trầu là tục lệ, là tình cảm nên ăn được hay không cũng không ai từ chối.

 

Trầu têm cánh phượng cau vừa chạm xong

Miếng trầu có bốn chữ tòng

Xin chàng cầm lấy vào trong thăm nhà.

Nào là chào mẹ chào cha

Cậu, cô, chú, bác mời ra xơi trầu.

   

Trầu cau còn đi vào giấc ngủ của con người từ ngày này qua năm khác và hiển nhiên đi vào cuộc sống sinh hoạt của người Việt bằng những câu ví, câu đố, ca dao, ngạn ngữ, tục ngữ dân gian, những câu hát trao duyên, câu hát mời trầu của trai gái. Bên cạnh những "vôi nồng", "miếng trầu cánh phượng", "cau bổ bốn bổ ba", là những "trầu giải yếm giải khăn", "trầu loan, trầu phượng, trầu tôi trầu mình" là những "trầu tính trầu tình", "trầu nhân, trầu ngãi"... để rồi thành "trầu mình lấy ta", "trầu nên vợ nên chồng"…

 

- "Bồng em mà bỏ vô nôi,

Cho mẹ đi chợ mua vôi ăn trầu,

Mua vôi chợ Quán, chợ Cầu,

Mua cau Bát Nhị, mua trầu Hội An."

- "Ru con con ngủ cho rồi

Để mẹ đi chợ mua vôi ăn trầu.

Mua vôi chợ Quán, chợ Cầu,

Mua cau Nam phố, mua trầu chợ Dinh."

   

Tục ăn trầu còn gắn với phong tục nhuộm răng đen để có những má hồng răng đen tiêu biểu của cái đẹp con gái thuở nào - người thôn nữ má hồng răng đen, một thời đã trở thành hình ảnh làm si mê biết bao chàng trai:

 

"Mình về mình nhớ ta chăng

Ta về ta nhớ hàm răng mình cười

Năm quan mua lấy miệng cười

Mười quan chẳng tiếc, tiếc người răng đen."

 

    Trầu cau còn trở thành hình tượng của văn học dân gian qua sự tích Trầu Cau – một câu chuyện bi ai mà thắm đượm nghĩa tình với hình tượng khó quên: cây cau - người chồng, dây trầu - người vợ và hòn đá (vôi) - đứa em trai chồng... Sự tích ấy có tự khi nào không ai biết. Sau này, trong một lần Vua Hùng đi qua, được nghe câu chuyện cảm động đã sai người lấy quả bổ thành miếng nhỏ rồi nhai với lá cây dây leo thì thấy vị cay nồng, nhai thêm với chút bột lấy từ tảng đá thì thấy thơm và môi đỏ thắm. Người bèn đặt tên cho lá cây dây leo là lá Trầu, quả là quả Cau và bột từ phiến đá là Vôi rồi dạy cho dân Việt dùng ba thứ vôi, cau và trầu làm biểu tượng tình nghĩa thắm thiết anh - em, vợ - chồng. Tục ăn trầu có từ đó và được phổ biến trong dân gian.

 

Gặp đây ăn một miếng trầu

Chẳng ăn cầm lấy cho nhau bằng lòng.

Trầu này em chỉ có công

Từ vua đến chúa còn dùng nữa ta

Ngoài xanh trong trắng như ngà

Vua quan cũng trọng Phật bà cũng yêu

Ăn trầu có ít có nhiều

Rồi ra ta sẽ có chiều thở than.

Bõ công vượt bể băng ngàn

Bõ công bõ sức tay mang khẩu trầu

 

     Nét tài hoa của người Việt còn thể hiện trong việc têm miếng trầu. Nhìn miếng trầu được têm người thưởng thức không chỉ hiểu rõ tình cảm của người mời trầu mà còn đánh giá được sự khéo tay của người têm trầu. G.S Trần Quốc Vượng viết: “Ăn trầu, càng biết được “tính nết” người têm nó. Giản dị hay cầu kỳ. Đậm đà hay nhạt nhẽo, do chất lượng vôi bôi trên lá trầu, và khi có miếng trầu “ở giữa đậm quế hai đầu thơm cay””. Têm trầu là cả một nghệ thuật, nhất là trong lễ cưới có trầu têm cánh phượng có cau vỏ trổ hoa... Tế gia tiên thì trầu têm, còn tế lễ thiên thần thì phải có ba lá trầu phết một tí vôi trên ngọn lá và ba quả cau để nguyên. Khi mời trầu, miếng trầu không chỉ gói gọn trong nó tình cảm nồng thắm mà còn thể hiện cái nết khéo tay, hay mắt của người têm.

 

Miếng trầu têm để trên cươi

Nắp vàng đậy lại đợi người tri âm.

Miếng trầu kèm bức thư cầm

Chờ cho khách thấy, khách tri âm sẽ chào

Miếng trầu têm để trên cao

Chờ cho thấy khách má đào mới cam.

Miếng trầu têm ở bên Nam

Mang sang bên Bắc mời chàng hôm nay

Miếng trầu xanh rõ như mây

Hạt cau đỏ ối như rau tơ hồng.

Miếng trầu như trúc như thông

Như hoa mới nở như rồng mới thêu.

Trong dân gian, một cơi trầu têm khéo léo có thể nói lên tài hoa của người têm. Qua đó còn phần nào thấy được cả nền nếp giáo dục của gia đình. Chỉ là têm một miếng trầu mà dân gian đã tinh tế sáng tạo ra nhiều kiểu dáng khác nhau: trầu cánh phượng, trầu cánh kiếm, trầu mũi mác, trầu cánh quế... Tùy hoàn cảnh, tùy tình huống, miếng trầu được têm theo những cách khác nhau và ý nghĩa tượng trưng của từng kiểu dáng cũng thật rõ ràng.

 

ĐỒ CÚNG VIỆT – GIÁ TRỊ TÂM LINH VIỆT nhận đặt tất cả mâm cúng trọn gói

- Mâm cúng khai trương - động thổ

- Mâm cúng thôi nôi - đầy tháng

- Mâm cúng cất nóc - đổ bê tông

- Mâm cúng vào nhà mới - mua xe mới…

- Mâm cúng cô hồn 2 & 16, cúng cô hồn tháng 7

Và nhiều mâm cúng khác với những ƯU ĐÃI hấp dẫn

ĐỒ CÚNG VIỆT CAM KẾT:
  - Mâm cúng đầy đủ lễ vật
  - Bày trí mâm cúng, in bài văn khấn
  - 24/24h luôn có nhân viên tư vấn cho bạn
  - Giao hàng Đúng Giờ - Tận Nơi - Hoàn Toàn Miễn Phí
  - Chất lượng, an toàn vệ sinh, bắt mắt và ngon miệng.
-------------------------------------------
  
CTY TNHH ĐT TM & DV  ZAVICO VIỆT NAM

Địa chỉ: 27 Đường số 5, KP 9, P. Trường Thọ, Q. Thủ Đức, TP. HCM

Hotline: 0854.194.194

NV Tư vấn: 0846.868.181 - 0856.868.181

NV Kinh doanh: 0845.868.181

Website: http://docungviet.vn/

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Chuyên: nhận đặt mâm cúng trọn gói, cúng đầy tháng, mâm cúng thôi nôi, mâm cúng khai trương, mâm cúng cô hồn …… nhận đặt xôi chè cúng, mâm quả cưới hỏi …..

 

Liên hệ: 0854.194.194 hoặc (028) 2266.8181 – www.docungviet.vn

 

Bài viết liên quan

1

Ngày nay theo lối sống hiện đại nhiều bậc phụ huynh không còn chú trọng việc cúng đầy tháng cho con của mình. Làm như vậy là hợp thời hay lệch đi so với truyền thống

2

Theo truyền thống của nghề may, để tưởng nhớ đến vị Tổ nghề, các nhà may ở Việt Nam đã chọn ngày 12/12 âm lịch để giỗ Tổ. Giỗ Tổ là dịp để các thợ may thể

1

Từ xa xưa, con người đã vận dụng cuộc sống theo thuật phong thủy với mong muốn đem lại nhiều điềm may cho cuộc sống gia đình và sự nghiệp. Hiện nay có nhiều nghiên cứu

2

“Bộ Tam Sên” là một lễ vật cúng không thể thiếu trong các lễ cúng quan trọng như cúng Thổ Thần, Thần Tài, cúng Khai Trương, Động Thổ...Hãy cùng Dịch Vụ Đồ Cúng Việt

3

Lễ cúng cho Mười hai vị tiên nương và một bà Chúa thiên thai được bày lên bàn lớn. Hai bàn này cách nhau khoảng 10 phân, lễ vật được đặt trên mâm sắp xếp tùy ý sao cho

0854.194.194